YER OSTIDAGI KAPITAL LAHIMLARNI MUSTAHKAMLASH VA MUHOFAZA USULLARI - Nomdorov , Rustam Uralovich; Xasanov , Shahzod Rasulo‘g‘li (Sanoatda raqamli texnologiyalar, 2025)
Ushbu maqolada yer osti kon lahimlarining mustahkamlanishi va muhofaza usullari haqida batafsil ma’lumot berilgan. Kapital lahimlarni loyihalashda qatlamlarning qazish ishlari ta’siridan tashqaridagi uchastkalarda zarur bo‘lgan muhofaza usullarini tanlash muhim hisoblanadi. Maqolada, yer osti kon lahimlarining texnologik va geologik xususiyatlarini hisobga olib, mustahkamlashning turli usullari, shu jumladan kompensatsion o‘yiqlar va ankerli mahkamlashni qo‘llash bo‘yicha ko‘rsatmalar berilgan. Shuningdek, lahimlarning o‘rtacha siqilish mustahkamligi, ekvivalent quvvat va "shift-ost" konvergensiyasini hisoblash usullari ham yoritilgan. Kapital lahimlarni mustahkamlash va muhofaza qilishda ularning geologik sharoitlari, qatlamlarning siqilish mustahkamligi va xizmat muddati hisobga olinadi. Maqola kon muhofazasi va barqarorligini ta’minlash uchun kerakli metodologiyani taklif etadi.
Keywords: kapital lahimlar; mustahkamlash; muhofaza usullari; qazish ishlari; ekvivalent quvvat; ankerli mahkamlash; shift-ost konvergensiyasi; kompensatsion o‘yiqlar; texnologik mustahkamlik; siqilish mustahkamligi