MARJONBULOQ KONI RUDASIDAN OLTINNI JINCHAN REAGENTI YORDAMIDA TANLAB ERITISHNING TEXNOLOGIK SAMARADORLIGINI NATRIY SIANIDI BILAN QIYOSIY BAHOLASH
Maqolaning Asosiy Qismi
Annotatsiya
“Jinchan” ekologik xavfsiz reagentlari yordamida oltinni tanlab eritmaga o‘tkazish jarayonini o‘rganish maqsadida Marjonbuloq oltin tarkibli ruda konidan olingan namunalarda tajriba-tadqiqot ishlari olib borildi. Tajriba natijalariga ko‘ra, ruda -0,074 mm zarracha o‘lchamigacha 90% dan ortiq darajada yanchilganda, bo‘tanadagi qattiq zarralar miqdori 40%, oxak sarfi 3 kg/t, ishqoriy muhitda dastlabki ishlov berish vaqti 2 soat, “Jinchan” reagenti sarfi 350 g/t va tanlab eritish davomiyligi 16 soat bo‘lgan optimal texnologik sharoitlarda oltinni tanlab eritmaga o‘tkazish darajasi 95,2% ga yetdi. Olingan natijalar “Jinchan” reagenti oltinni yuqori samaradorlik bilan tanlab eritmaga o‘tkazish imkoniyatiga ega ekanligini hamda uni an’anaviy sianidli texnologiyalarga ekologik xavfsiz muqobil reagent sifatida qo‘llash istiqbolli ekanligini ko‘rsatdi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, an’anaviy sianlash texnologiyasi bilan taqqoslaganda, ekologik xavfsiz «Jinchan» reagenti yordamida oltinni tanlab eritish davomiyligi 4 soatga qisqardi, bu esa texnologik jarayonning unumdorligi va iqtisodiy samaradorligini sezilarli darajada oshirdi. Tanlab eritishdan keyin hosil bo‘lgan chiqindilarning ekologik xavfsizligi ham baholandi. Tahlillar natijasida chiqindilar tarkibidagi erkin sianid, qo‘rg‘oshin, rux va mыshyak miqdorlari amaldagi davlat ekologik standartlarida belgilangan ruxsat etilgan me’yorlardan past ekanligi aniqlandi. Shu sababli, mazkur chiqindilar qo‘shimcha detoksikatsiya jarayonisiz ekologik talablarga muvofiq joylashtirilishi mumkin. Qiyosiy iqtisodiy tahlil natijalari «Jinchan» reagentini qo‘llash ishlab chiqarish xarajatlarini sezilarli darajada qisqartirishini ko‘rsatdi.
Yuklab olishlar
Maqola Tafsilotlari
Bo‘lim

Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 Xalqaro Litsenziyasi asosida litsenziyalangan.
Ommaviy Litsenziya Shartlari
(Ochiq jurnal tizimlari (OJS) uchun)
O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq quyidagi shartlar taqdim etiladi:
-
Mualliflik huquqi:
Chop etilgan maqolaning mualliflik huquqi muallif(lar)ga tegishli bo‘lib qoladi. Shu bilan birga, maqola OJS platformasida chop etilgandan so‘ng, uning kontenti Creative Commons (CC BY) litsenziyasi asosida tarqatiladi. -
Litsenziya turi:
Ushbu maqola Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) litsenziyasi asosida tarqatiladi. Bu shuni anglatadiki, foydalanuvchilar ushbu maqolani quyidagi shartlarda qayta ishlatishlari, bo‘lishishlari va qayta ishlashlari mumkin:- Nusxa ko‘chirish va tarqatish: Maqola matni yoki uning qismlari nusxasi erkin tarqatilishi mumkin.
- Iqtibos keltirish va tahlil qilish: Maqoladan qismlar iqtibos sifatida foydalanilishi mumkin.
- Erkin foydalanish: Tadqiqot va o‘quv jarayonlari uchun maqoladan erkin foydalanish huquqi mavjud.
- Muallifga havola qilish: Foydalanuvchilar maqola muallifini to‘g‘ri ko‘rsatishi va asl manbaga havola berishi lozim.
-
Kommersiyaviy foydalanish:
Ushbu maqoladan tijorat maqsadlarida foydalanishga ruxsat beriladi, ammo mualliflik va manbaga havola majburiy hisoblanadi. -
Hujjatni o‘zgartirish:
Maqolaning matni yoki mazmunini o‘zgartirish, uni qayta ishlash mumkin, lekin har qanday o‘zgarishlar mualliflikka salbiy ta’sir ko‘rsatmasligi kerak. -
Mas’uliyat cheklovi:
Muallif(lar) maqola tarkibidagi ma’lumotlarning to‘g‘riligiga javobgar bo‘lib, platforma tahririyati mazkur ma’lumotlardan foydalanish natijasida kelib chiqadigan har qanday zarar uchun javobgarlikni o‘z zimmasiga olmaydi. -
Ommaviy foydalanish majburiyatlari:
Ushbu maqola mazmuni faqat qonuniy va axloqiy talablar asosida ishlatilishi kerak. Noqonuniy foydalanish qat’iyan man etiladi.
Izoh:
Mazkur litsenziya shartlari mualliflar va foydalanuvchilar o‘rtasida ochiq va shaffof foydalanishni ta’minlashga qaratilgan. Bu shartlarni qabul qilish orqali, siz maqola mazmunini Creative Commons litsenziyasiga muvofiq qayta ishlash va tarqatishga rozilik bildirasiz.
Havola: Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0)
Iqtibos keltirish tartibi
Adabiyotlar ro‘yxati
[1] Marsden, J., & Haus, I. (2006). The chemistry of gold extraction (2nd ed.). SME.
[2] Adams, M. D. (2016). Gold ore processing: Project development and operations (2nd ed.). Elsevier.
[3] Fleming, K. A. (2004). Hydrometallurgy of precious metals recovery. Hydrometallurgy.
[4] Kenneth, N. H. (1992). Trends and prospects for the development of the leaching method. Raw Metallurgy, (4), 36–42.
[5] Gо, I., et al. (1994). Thiourea leaching of gold ores. Gold Forum on Technology.
[6] Elmer, D., et al. (2001). Thiosulfate leaching for gold extraction. Minerals Engineering.
[7] Li, S. S., et al. (2004). Halide leaching technology for gold extraction. Hydrometallurgy.
[8] Xasanov, A. S., & Sanaqulov, Q. S., va boshqalar. (2010). Rangli metallar metallurgiyasi. Fan.
[9] Котляр, Ю. А., Меретуков, М. А., & Стрижко, Л. С. (2005). Металлургия благородных металлов (Т. 1, с. 253–263). Руда и металлы.
[10] Шарипов, Х. Т., Борбат, В. Ф., & Даминова, Ш. Ш. (2018). Химия и технология платиновых металлов (с. 3–40). Университет.