KO‘P SIKLONLI CHANG TUTGICHLARDA BIR VAQTNING O‘ZIDA BOSIMNI PASAYTIRISH VA SAMARADORLIKNI OSHIRISH UCHUN INTEGRATSIYALASHGAN GENETIK-DIFFERENSIAL EVOLYUTSION YONDASHUV

Maqola Yon paneli

SRT 3(3)
HTML (inglizcha) PDF (inglizcha)
Nashr etilgan: 11.10.2025
DOI: https://doi.org/10.70769/3030-3214.SRT.3.3.2025.39
Kalit so‘zlar:
Multitsiklon, ko‘p mezonli optimallashtirish, genetik algoritm, differensial evolyutsiya, CFD-RSM, bosim pasayishi, yig‘ish samaradorligi, Pareto fronti

Maqolaning Asosiy Qismi

Jurayev, Sh.S.
Namangan davlat texnika universiteti dotsenti, Namangan, O‘zbekiston

Annotatsiya

Ushbu tadqiqot sanoat multitsiklon chang tutgichlarida (MSC) yig‘ish samaradorligini (η) oshirish bilan bir vaqtda bosim pasayishini (ΔP) kamaytirish orqali “ikkita nishonga bitta matematik o‘q bilan zarba berish”ni ko‘rsatadi. CFD asosidagi “kristall shar” javob yuzasi teg optimizatoriga biriktirilgan - genetik algoritm boshqaradi, differensial evolyutsiya yakunlanadi - so‘ngra NSGA II Pareto “qizil gilam” filtri bilan sayqallanadi. O‘zgaruvchan o‘lchamlarning chorak qismi (stvol diametri D, kirish kengligi B, konus uzunligi Lc, uyurma tutgich diametri Dv) bolalar maydonchasini tashkil etadi. GA→DE relesi tarkibiy bahoni J=1,00 dan J=0,17 gacha siqadi, ΔP ni 32% ga kesadi va η ni 9% ga oshiradi. O‘rtacha o‘lchamdagi zavod uchun qayta yotqizish yiliga taxminan 14 MVt/soat ventilyator energiyasini iste’mol qiladi−1 - taxminan 11 tonna CO2, u hech qachon kunduzgi yorug‘likni ko‘rmaydi - bu kichik matematik sehr-jodu siklonlarni yashilroq va ingichkaroq aylantirishi mumkinligini isbotlaydi.

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.

Maqola Tafsilotlari

Son

Jild 3 № 3 (2025)

Bo‘lim

Ekologiya, mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi
Creative Commons License

Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 Xalqaro Litsenziyasi asosida litsenziyalangan.

Ommaviy Litsenziya Shartlari
(Ochiq jurnal tizimlari (OJS) uchun)

O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq quyidagi shartlar taqdim etiladi:

  1. Mualliflik huquqi:
    Chop etilgan maqolaning mualliflik huquqi muallif(lar)ga tegishli bo‘lib qoladi. Shu bilan birga, maqola OJS platformasida chop etilgandan so‘ng, uning kontenti Creative Commons (CC BY) litsenziyasi asosida tarqatiladi.

  2. Litsenziya turi:
    Ushbu maqola Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) litsenziyasi asosida tarqatiladi. Bu shuni anglatadiki, foydalanuvchilar ushbu maqolani quyidagi shartlarda qayta ishlatishlari, bo‘lishishlari va qayta ishlashlari mumkin:

    • Nusxa ko‘chirish va tarqatish: Maqola matni yoki uning qismlari nusxasi erkin tarqatilishi mumkin.
    • Iqtibos keltirish va tahlil qilish: Maqoladan qismlar iqtibos sifatida foydalanilishi mumkin.
    • Erkin foydalanish: Tadqiqot va o‘quv jarayonlari uchun maqoladan erkin foydalanish huquqi mavjud.
    • Muallifga havola qilish: Foydalanuvchilar maqola muallifini to‘g‘ri ko‘rsatishi va asl manbaga havola berishi lozim.

  3. Kommersiyaviy foydalanish:
    Ushbu maqoladan tijorat maqsadlarida foydalanishga ruxsat beriladi, ammo mualliflik va manbaga havola majburiy hisoblanadi.

  4. Hujjatni o‘zgartirish:
    Maqolaning matni yoki mazmunini o‘zgartirish, uni qayta ishlash mumkin, lekin har qanday o‘zgarishlar mualliflikka salbiy ta’sir ko‘rsatmasligi kerak.

  5. Mas’uliyat cheklovi:
    Muallif(lar) maqola tarkibidagi ma’lumotlarning to‘g‘riligiga javobgar bo‘lib, platforma tahririyati mazkur ma’lumotlardan foydalanish natijasida kelib chiqadigan har qanday zarar uchun javobgarlikni o‘z zimmasiga olmaydi.

  6. Ommaviy foydalanish majburiyatlari:
    Ushbu maqola mazmuni faqat qonuniy va axloqiy talablar asosida ishlatilishi kerak. Noqonuniy foydalanish qat’iyan man etiladi.

Izoh:
Mazkur litsenziya shartlari mualliflar va foydalanuvchilar o‘rtasida ochiq va shaffof foydalanishni ta’minlashga qaratilgan. Bu shartlarni qabul qilish orqali, siz maqola mazmunini Creative Commons litsenziyasiga muvofiq qayta ishlash va tarqatishga rozilik bildirasiz.

Havola: Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0)

Iqtibos keltirish tartibi

Jurayev, S. S. (2025). KO‘P SIKLONLI CHANG TUTGICHLARDA BIR VAQTNING O‘ZIDA BOSIMNI PASAYTIRISH VA SAMARADORLIKNI OSHIRISH UCHUN INTEGRATSIYALASHGAN GENETIK-DIFFERENSIAL EVOLYUTSION YONDASHUV. Sanoatda Raqamli Texnologiyalar, 3(3), 222-225. https://doi.org/10.70769/3030-3214.SRT.3.3.2025.39

Adabiyotlar ro‘yxati

1. Djurayev, S. S. (2024). Multisiklon qurilmasi samaradorligiga zarralar o‘lchami va kontsentratsiyasining ta’siri. Al-Farg‘oniy avlodlari, 1(3), 153–158. https://doi.org/10.5281/zenodo.13954937

2. Djurayev, S. S.,& Sharibayev, N. Y. (2025). Yangi avlod multisiklonlarning soddalashtirilgan konstruksiyalari va ularning ekologik ta’sirini kamaytirishdagi o‘rni. Science and Innovation in the Education System, 4(3), 27–29. https://doi.org/10.5281/zenodo.15039739

3. Djurayev, S. S., & Sharibayev, N. Y. (d2025). Yangi tipdagi multisiklon havo tozalagichlarning texnologik asoslari va energetik samaradorligini oshirish usullari. Academic Research in Modern Science, 4(12), 96–100. https://doi.org/10.5281/zenodo.15039677

4. Sharibaev, N. Y., Tursunov, A. A., & Djuraev, S. S. (2022). Mathematical modeling of the laws of airborne distribution of dust particles generated in manufacturing plants. Journal of Physics: Conference Series, 2373(7), 072043. https://doi.org/10.1088/1742-6596/2373/7/072043 DOI: https://doi.org/10.1088/1742-6596/2373/7/072043

5. Sharibayev, N. Y., Tursunov, A. A. O., & Djurayev, S. S. (2021). Intellectual devices for determination of dust particle concentration. Current Research Journal of Pedagogics, 2(12), 166–170. https://doi.org/10.37547/pedagogics-crjp-02-12-33 DOI: https://doi.org/10.37547/pedagogics-crjp-02-12-33

6. Djurayev, S. S., & Ermatova, Z. Q. (2024). Yangi konstruktsiyadagi multisiklon qurilmasining energiya samaradorligini tahlil qilish. Al-Farg‘oniy avlodlari, 1(4), 327 – 331.

Xuddi shu muallif (lar) ning eng ko'p o'qilgan maqolalari

O'xshash maqolalar

Siz ham ushbu maqola uchun {$ advancedSearchLink} olishingiz mumkin.